Στο νησί της Αλοννήσου, με το εμβληματικό θαλάσσιο πάρκο και την πολυετή εμπειρία στη διαχείριση της συγκεκριμένης θαλάσσιας προστατευόμενης περιοχής, θα υλοποιηθεί η διήμερη εκδήλωση λήξης του χρηματοδοτούμενου από το Πράσινο Ταμείο έργου «Εκπαιδεύοντας τους φύλακες της θάλασσας – Sea Guardians», στις 8 & 9 Ιουνίου 2023.
Στη διάρκεια της πρώτης ημέρας της εκδήλωσης, θα πραγματοποιηθεί ημερίδα με βασικούς άξονες την παρουσίαση των αποτελεσμάτων του έργου και τη συζήτηση πάνω στις βασικές θεματικές του, με στόχο την ολιστική ανάδειξή τους, την κατανόηση των ιδιαίτερων χαρακτηριστικών τους και την κατάθεση σχετικών προτάσεων. Πιο συγκεκριμένα οι θεματικές ενότητες της ημερίδας θα είναι:
- Προστατευόμενες περιοχές – Ιστορίες επιτυχίας και διδάγματα από άλλες εθνικές πρωτοβουλίες για τη διατήρηση των θαλασσών
- Περιορισμός του περιβαλλοντικού αποτυπώματος στα σκάφη αναψυχής
- Βέλτιστες πρακτικές και προκλήσεις στη βιώσιμη αλιεία
Στα πάνελ των συζητήσεων θα συμμετάσχουν εκπρόσωποι θεσμικών φορέων, της πανεπιστημιακής κοινότητας και περιβαλλοντικών οργανισμών, ερευνητές, αλιείς και επαγγελματίες του θαλάσσιου τουρισμού.
Τη δεύτερη ημέρα της εκδήλωσης, Παρασκευή 9 Ιουνίου, περνάμε από τη θεωρία στην πράξη, διοργανώνοντας παράκτιους καθαρισμούς στο νησάκι Περιστέρα και υποβρύχιους καθαρισμούς σε επιλεγμένα σημεία του θαλάσσιου πάρκου, με τη συνδρομή καταδυτικών κέντρων της Αλοννήσου.
Ατζέντα διημέρου
1η ημέρα | 8 Ιουνίου 2023
Συντονισμός: Εκπρόσωπος «ΑΕΝΑΟΣ ΘΑΛΑΣΣΑ»
09:30 – 10:15 ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΙ
- Δημήτρης Σκιάνης, Αντιδήμαρχος Οικονομικών και Διοικητικών Υπηρεσιών
- Εκπρόσωπος Ο.ΦΥ.ΠΕ.ΚΑ
- Γιώργος Πρωτόπαπας, Διευθυντής Πράσινου Ταμείου
- Βέρα Αλεξανδροπούλου, Συνιδρύτρια της ΑΕΝΑΟΣ ΘΑΛΑΣΣΑ
- Κώστας Τριανταφύλλου, Επικεφαλής Στρατηγικής & Ανάπτυξης, HELMEPA
- Σπύρος Δροσάκης, Λιμενάρχης Αλοννήσου
10:15 – 10:45 ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΕΡΓΟΥ SEA GUARDIANS
- Δρ. Τζένιφερ Πιστεύου, Δρ. Θαλάσσιας Βιολογίας, Senior Manager, Περιβαλλοντικός Τομέας, HELMEPA
- Μαγδαληνή Θεοχάρη, Ειδικός Συμμετοχικών Διαδικασιών
- Χριστίνα Οικονόμου, Υπεύθυνη Συνηγορίας & Εκστρατειών, ΑΕΝΑΟΣ ΘΑΛΑΣΣΑ
10:45 – 11:15 Διάλειμμα για καφέ
11:15 – 12.30 ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ | Ιστορίες επιτυχίας και διδάγματα από άλλες εθνικές πρωτοβουλίες για τη διατήρηση των θαλασσών
- Ελένη Τούντα, Βιολόγος, Υπεύθυνη Περίθαλψης & Δράσεων στο ΕΘ.Π.Α.Β.Σ., MΟm,
- Σπύρος Ιωσηφίδης, Τεχνολόγος Ιχθυολόγος, Προϊστάμενος 9ης ΜΔΠΠ – Εθνικού Πάρκου Σποράδων, Ο.ΦΥ.ΠΕ.ΚΑ
- Laurent Sourbes, Προϊστάμενος 11ης ΜΔΠΠ – Εθνικών Πάρκων Ζακύνθου, Αίνου και Προστατευόμενων Περιοχών Ιόνιων Νήσων, Ο.ΦΥ.ΠΕ.ΚΑ
12:30 – 13:15 ΠΕΡΙΟΡΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟΥ ΑΠΟΤΥΠΩΜΑΤΟΣ ΣΤΑ ΣΚΑΦΗ ΑNΑΨΥΧΗΣ
- Δημήτρης Πουρσανίδης, Δρ. Θαλάσσιας Οικολογίας
- Ιωάννης Ανδριώτης, Βιώσιμη λειτουργία ιστιοπλοϊκών σκαφών, Μαρίνα Μεγανησίου (εκπρόσωπος ΠΛΟΥΣ, ΟΔΥΣΣΕΑΣ ΜΑΡΙΝΑ και OXYZEN YACHTING Odyseas)
- Δίας Μενής, Αυτοδύτης, Εκπαιδευτής, Εταίρος Alonissos Triton Dive Center
13:15 – 14:00 Διάλειμμα για γεύμα και δικτύωση
14:00 – 15.15 ΒΕΛΤΙΣΤΕΣ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ ΣΤΗ ΒΙΩΣΙΜΗ ΑΛΙΕΙΑ
- Δρ Αθανάσιος Τσίκληρας, Τμήμα Βιολογίας, Εργαστήριο Ιχθυολογίας, Α.Π.Θ.
- Μαρία Οικονόμου, Προϊστάμενη Τμήματος Συλλεκτικής Αλιείας
- Εκπρόσωπος Διεύθυνσης Αγροτικής Οικονομίας, Π.Ε. Μαγνησίας & Σποράδων, Τμήμα Αλιείας
- Θοδωρής Μαλαματένιας, Εκπρόσωπος Αλιέων Αλοννήσου
- Αντωνία Βασιλείου, Πρόεδρος Πανελληνίου Συνδέσμου Αλιευτικού Τουρισμού Επαγγελματιών Ψαράδων
- Έλια Νικητοπούλου, Υπεύθυνη Ανάπτυξης Δικτύου του “BLUECYCLE”, Ίδρυμα Αικατερίνης Λασκαρίδη
15.15 – 15.45 Παρουσίαση Ντοκιμαντέρ Προσκόπων Αλοννήσου
«Θαλάσσιο Πάρκο Αλοννήσου – Ο φυσικός πλούτος μέσα στον γαλαξία του Αιγαίου»
2η ημέρα | 9 Ιουνίου 2023
09:30 – 13.00 ΕΘΕΛΟΝΤΙΚΟΙ ΚΑΘΑΡΙΣΜΟΙ
- Υποβρύχιος καθαρισμός
- Καθαρισμός ακτών Νήσου Περιστέρα
ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΠΡΟΣ ΤΟΥΣ ΣΥΝΤΑΚΤΕΣ
Λίγα λόγια για το έργο Sea Guardians:
Το “SEA GUARDIANS – Εκπαιδεύοντας τους Φύλακες της Θάλασσας” είναι ένα πρόγραμμα για την υγεία των θαλασσών μας με στόχο την εκπαίδευση ομάδων επαγγελματιών των οποίων η δραστηριότητα έχει σημαντικό αντίκτυπο στο θαλάσσιο περιβάλλον μέσα από σεμινάρια και εργαστήρια, με ιδιαίτερη εστίαση στις Θαλάσσιες Προστατευόμενες Περιοχές της χώρας. Μέσα από αυτή τη συμμετοχική εκπαιδευτική διαδικασία, προσφέρει μια βασική κατανόηση του θαλάσσιου περιβάλλοντος, των απειλών και του θεσμικού πλαισίου για την προστασία του, αναδεικνύοντας καλές πρακτικές διαχείρισης των ιχθυαποθεμάτων, αποφυγής της θαλάσσιας ρύπανσης, και εν τέλει προστασίας και διατήρησης των θαλάσσιων ειδών, ιδιαιτέρως των απειλούμενων, και των πολύτιμων ενδιαιτημάτων τους.
Πέραν της γνώσης και ευαισθητοποίησης, αναπτύχθηκε μια δωρεάν εφαρμογή SEAtizens Watch για tablet ή/και κινητά τηλέφωνα (Android και iOS) με σκοπό να ενισχυθεί η συγκέντρωση πολύτιμων πληροφοριών για θαλάσσια είδη ή ορατές μορφές ρύπανσης μέσω λήψης φωτογραφιών, στο πλαίσιο και τη λογική της επιστήμης των πολιτών (citizen science). Πληροφορίες για την εφαρμογή και την χρήση της θα βρείτε εδώ.
Το έργο “SEA GUARDIANS – Εκπαιδεύοντας τους Φύλακες της Θάλασσας” χρηματοδοτείται από το Πράσινο Ταμείο στο πλαίσιο του Άξονα Προτεραιότητας 3 «Καινοτόμες δράσεις με τους πολίτες» του χρηματοδοτικού προγράμματος «Φυσικό Περιβάλλον και καινοτόμες δράσεις 2021», με συντονιστή την Ελληνική Ένωση Προστασίας Θαλάσσιου Περιβάλλοντος (HELMEPA), εταίρους την ΑΕΝΑΟΣ ΘΑΛΑΣΣΑ, τον Οργανισμό Φυσικού Περιβάλλοντος και Κλιματικής Αλλαγής (Ο.ΦΥ.ΠΕ.Κ.Α) και επιστημονικό αρωγό το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, μέσω του Εργαστηρίου Ιχθυολογίας του Τμήματος Βιολογίας ΑΠΘ.
Περισσότερες πληροφορίες και το εκπαιδευτικό υλικό των σεμιναρίων μπορείτε να βρείτε στην ιστοσελίδα του προγράμματος https://www.sea-guardians.gr/
Δράσεις που υλοποιήθηκαν:
Μέσα από μια πρωτότυπη συμμετοχική διαδικασία δομημένου διαλόγου, εργαστηρίων και ανταλλαγής απόψεων μεταξύ αξιωματικών του λιμενικού, στελεχών μονάδων διαχείρισης προστατευόμενων περιοχών, στελεχών τμημάτων αλιείας από διαφορετικές περιφέρειες της Ελλάδος, αλλά και ερευνητές, μέλη ΜΚΟ και αλιέων, το πρόγραμμα
επιχείρησε να καταστήσει τους συμμετέχοντες, φορείς θετικής αλλαγής, τον καθένα στη θέση και τον τομέα ευθύνης του και το είδος της δραστηριότητάς του σε σχέση με τη θάλασσα.
Ειδικότερο ενδιαφέρον προέκυψε για τη διαχείριση της αλιευτικής δραστηριότητας και πώς αυτή επηρεάζει το θαλάσσιο περιβάλλον, τη βιωσιμότητά της και τη διασφάλιση του εισοδήματος των αλιέων με την ταυτόχρονη προστασία των θαλάσσιων οικοσυστημάτων. Όπως επίσης, οι Θαλάσσιες Προστατευόμενες Περιοχές, ο σχεδιασμός και η λειτουργία τους, και η αλληλεπίδραση με άλλες δραστηριότητες στη θάλασσα, συμπεριλαμβανομένων του τουρισμού και της αλιευτικής δραστηριότητας. Από τις απαντήσεις σε σχετικό ερωτηματολόγιο τέθηκε και το θέμα της νομοθεσίας και του θεσμικού πλαισίου που διέπει την προστασία των θαλάσσιων οικοσυστημάτων και την αλιεία.
Τέλος, τον Μάρτιο του 2023, ακόμα πιο συμμετοχικά, διοργανώθηκε Βιωματικό Εκπαιδευτικό Διήμερο Εργαστήριο στην Καβάλα, με θέμα «Αλιεία και Θαλάσσιο Περιβάλλον», από την Κοινοπραξία του Έργου, ήτοι την HELMEPA – Ελληνική Ένωση Προστασίας Θαλάσσιου Περιβάλλοντος, τον Οργανισμό Περιβάλλοντος & Κλιματικής Αλλαγής (Ο.ΦΥ.ΠΕ.Κ.Α) και την ΑΕΝΑΟΣ ΘΑΛΑΣΣΑ, με τον συντονισμό της HELMEPA και σε συνεργασία με το Ινστιτούτο Αλιευτικής Έρευνας (Ι.Ν.ΑΛ.Ε) και το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, ειδικά για επαγγελματίες παράκτιους αλιείς από τη Βόρεια Ελλάδα. Συζητήθηκαν θέματα που αφορούν την Αλιευτική Διαχείριση, Ρύπανση και Πλαστικά, Παράνομη Αλιεία και Ερασιτεχνική Αλιεία, και τον Αλιευτικό Τουρισμό και κατατέθηκαν προτάσεις για την αντιμετώπιση πιθανών προβλημάτων. Η δράση ολοκληρώθηκε με παράκτιο καθαρισμό της ακτής με τη συμμετοχή των μαθητών της Α΄ τάξης του Γενικού Λυκείου Νέας Περάμου και τον υποβρύχιο καθαρισμό μέρους του λιμανιού της Νέας Περάμου, από την καταδυτική ομάδα του Ι.Ν.ΑΛ.Ε.
H αναβάθμιση του συστήματος και των υπηρεσιών υποδοχής αποβλήτων σε λιμενικές εγκαταστάσεις, η προσωρινή παύση αλιείας μεταξύ Απριλίου – Μαΐου για μείωση της αλιευτικής πίεσης, η διαχείριση και έλεγχος των αλιευτικών δραστηριοτήτων και προϊόντων μέσω της επικαιροποίησης του νομοθετικού και θεσμικού πλαισίου, και η χρηματοδότηση πρότασης για την ενίσχυση της παρακολούθησης και προστασίας των προστατευόμενων περιοχών, με τη συνεργασία όλων των ενδιαφερομένων και τη χρήση καινοτόμων τεχνολογιών είναι τα θέματα που ανέδειξαν οι ίδιοι οι επαγγελματίες της θάλασσας στο πλαίσιο του προγράμματος Sea Guardians – Εκπαιδεύοντας τους Φύλακες της Θάλασσας.